![\"\"](\"http:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-content\/uploads\/sites\/9\/2019\/04\/BF190411_7080-300x200.jpg\")
<\/p>\nCzyst\u0105 poezj\u0105 uraczy\u0142a festiwalow\u0105 publiczno\u015b\u0107 sopranistka Aga Mikolaj, kt\u00f3ra z towarzyszeniem Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach pod dyrekcj\u0105 Alexandra Liebreicha wykona\u0142a w czwartek Altenberg Lieder<\/i> op. 4 Albana Berga i Symfoni\u0119 liryczn\u0105 <\/i>op. 18 Alexandra von Zemlinsky\u2019ego.<\/p>\n
<\/p>\n
Aga Mikolaj i Alexander Liebreich, fot. Bruno Fidrych<\/p>\n
<\/p>\n
1.<\/p>\n
Wiede\u0144ska pie\u015b\u0144 symfoniczna i symfonia z pie\u015bniami zabrzmia\u0142y w czwartek w Filharmonii Narodowej, zgodnie z g\u0142\u00f3wnym tematem 23. Wielkanocnego Festiwalu, kt\u00f3rym jest pie\u015b\u0144 romantyczna i p\u00f3\u017anoromantyczna. Przedstawione utwory i ich autor\u00f3w: Altenberg Lieder<\/i> op. 4 Albana Berga, Pie\u015bni w\u0119druj\u0105cego czeladnika <\/i>Gustava Mahlera i Symfoni\u0119 liryczn\u0105 <\/i>op. 18 Alexandra von Zemlinsky\u2019ego \u0142\u0105czy osoba kompozytora nieobecnego akurat w programie tego koncertu, jednak dla wszystkich tych trzech tw\u00f3rc\u00f3w bardzo istotnego: Arnolda Sch\u00f6nberga. Mahler by\u0142 jego mistrzem, wobec kt\u00f3rego nale\u017ca\u0142o si\u0119 buntowa\u0107, Berg uczniem, a Zemlinsky \u2013 przyjacielem i szwagrem. Wszyscy \u017cyli i tworzyli w Wiedniu prze\u0142omu wiek\u00f3w, czasu wielkiej erupcji talent\u00f3w literackich, malarskich i muzycznych, w kt\u00f3rym nowe idee, do dzi\u015b wp\u0142ywowe, jak Freudowska psychoanaliza czy Sch\u00f6nbergowska atonalno\u015b\u0107, miesza\u0142y si\u0119 ze sob\u0105 we wspania\u0142ym austro-w\u0119gierskim tyglu kulturowym (Sch\u00f6nberg i Mahler przeszli na chrze\u015bcija\u0144stwo, ten ostatni po to, aby m\u00f3c kierowa\u0107 Oper\u0105 Wiede\u0144sk\u0105, a Zemlinsky na judaizm, aby poj\u0105\u0107 za \u017con\u0119 siostr\u0119 Sch\u00f6nberga).<\/p>\n
2.<\/p>\n
Koncert zacz\u0105\u0142 si\u0119 od Altenberg Lieder<\/i> Albana Berga, cho\u0107 wola\u0142abym najpierw us\u0142ysze\u0107 Pie\u015bni w\u0119druj\u0105cego czeladnika <\/i>Mahlera osadzone jeszcze g\u0142\u0119boko w XIX-wiecznej tradycji po to, aby tym wyra\u017aniej ujawni\u0142o si\u0119 nowatorstwo Berga: pi\u0119\u0107 jego pie\u015bni ma lapidarn\u0105 i urywkow\u0105 budow\u0119, przypomina fotograficzne migawki i przez ow\u0105 migawkowo\u015b\u0107, ledwie naszkicowanie sytuacji i fragmentaryczno\u015b\u0107 mo\u017ce si\u0119 kojarzy\u0107 z malarstwem francuskich impresjonist\u00f3w, np. Edouarda Manet czy Edgara Degas. Altenberg Lieder<\/i> powsta\u0142y jednak w drugiej dekadzie XX wieku, a ich powstanie zainspirowa\u0142 wiede\u0144ski poeta Paul Altenberg, prekursor modernizmu, bystry obserwator i znawca ludzkiej duszy. Kr\u00f3tkie wersety, kt\u00f3re Berg umuzyczni\u0142, wyra\u017caj\u0105 w\u0142a\u015bnie r\u00f3\u017cne stany emocjonalne: \u201eNic si\u0119 nie zmieni\u0142o w mojej duszy\u201d \u2013 to fragment pie\u015bni czwartej (polski przek\u0142ad mo\u017cna by\u0142o \u015bledzi\u0107 na elektronicznym wy\u015bwietlaczu zawieszonym nad estrad\u0105). Jest to muzyka napisana punktowo, lapidarnie i z wielk\u0105 wra\u017cliwo\u015bci\u0105 na barw\u0119 instrument\u00f3w orkiestrowych, cz\u0119sto eksponowanych solowo. Berg nie pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 masywn\u0105 instrumentacj\u0105. Ka\u017cdy akord, ka\u017cdy przebieg muzyczny, wej\u015bcie lub zamilkni\u0119cie danego instrumentu czy sekcji instrument\u00f3w ma w tej muzyce sw\u00f3j ci\u0119\u017car gatunkowy i ekspresyjny.<\/p>\n
3.<\/p>\n
Aga Mikolaj z precyzj\u0105 i wyczuciem znajdowa\u0142a odpowiedni\u0105 dynamik\u0119, barw\u0119 i kszta\u0142t d\u017awi\u0119ku, od szeptu, poprzez zaokr\u0105glanie d\u017awi\u0119ku lub jego p\u0142ask\u0105 i \u201ezimn\u0105\u201d emisj\u0119, a\u017c po wysokie nuty o najwy\u017cszym nat\u0119\u017ceniu ekspresji, sugestywnie interpretuj\u0105c te trudne, z\u0142o\u017cone wyrazowo pie\u015bni, w kt\u00f3rych nie ma miejsca na popis wokalny. Warto doda\u0107, \u017ce wykonywa\u0142a je pierwszy raz w swojej karierze. Udany debiut! Mia\u0142a te\u017c wra\u017cliwego partnera w postaci NOSPR pod dyrekcj\u0105 Alexandra Liebreicha \u2013 tworzyli jeden organizm, s\u0142uchaj\u0105c siebie nawzajem.<\/p>\n
Podobnie by\u0142o w Lyrische Symphonie<\/i> Zemlinsky\u2019ego, z\u0142o\u017conej z siedmiu pie\u015bni do s\u0142\u00f3w Rabindranatha Tagore \u015bpiewanych na zmian\u0119 przez sopran i baryton \u2013 partnerem Agi Mikolaj by\u0142 ameryka\u0144ski \u015bpiewak Raymond Ayers. W Zemlinsky\u2019m, u kt\u00f3rego instrumentacja jest g\u0119stsza i bardziej masywna, ni\u017c u Berga, g\u0142os Ayersa chwilami nie m\u00f3g\u0142 przebi\u0107 si\u0119 ponad orkiestr\u0119.<\/p>\n
4.<\/p>\n
Raymond Ayers by\u0142 du\u017co ciekawszy w pie\u015bniach Gustava Mahlera.\u00a0Lieder eines fahrenden Gesellen <\/i>w programie czwartkowego koncertu stworzy\u0142y ciekaw\u0105 intertekstualno\u015b\u0107 w oparciu o wiede\u0144sk\u0105 tradycj\u0119 pie\u015bni. Festiwal zacz\u0105\u0142 si\u0119 przecie\u017c wykonaniem cyklu Winterreise<\/i> Franza Schuberta, tymczasem ten wczesny Mahler nawi\u0105zuje bezpo\u015brednio s\u0142ynnego cyklu.\u00a0Pie\u015bni w\u0119druj\u0105cego czeladnika<\/i>, kt\u00f3rych tekst napisa\u0142 sam Mahler, r\u00f3wnie\u017c opisuj\u0105 traum\u0119 odrzuconej mi\u0142o\u015bci. W czwartej pie\u015bni (Dwoje b\u0142\u0119kitnych oczu mojej ukochanej<\/i>) pojawia w figura lipy (D<\/em>er Lindenbaum<\/i>), ewokuj\u0105cej pragnienie samob\u00f3jstwa. W partii instrumentalnej (pierwotnie pie\u015bni powsta\u0142y na g\u0142os z fortepianem, kilka lat p\u00f3\u017aniej rozpisa\u0142 je na wielka orkiestr\u0119 symfoniczn\u0105) odzywaj\u0105 si\u0119 te\u017c ludowe motywy muzyczne i ponure tony marsza \u017ca\u0142obnego.<\/p>\n A drug\u0105 \u201ekorespondencj\u0105\u201d by\u0142o \u015bcis\u0142e pokrewie\u0144stwo Lieder eines fahrenden Gesellen <\/i>z I Symfoni\u0105 <\/i>Mahlera, kt\u00f3r\u0105 wykonano na festiwalu dwa dni wcze\u015bniej \u2013 w symfonii Mahler rozwin\u0105\u0142 swoje muzyczne pomys\u0142y u\u017cyte wcze\u015bniej we wspomnianych pie\u015bniach.<\/p>\n Grunt to konsekwentnie u\u0142o\u017cony program.<\/p>\n Anna S. D\u0119bowska<\/b><\/p>\n Czwartek, 11 kwietnia, godz. 19.30, Filharmonia Narodowa<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Czyst\u0105 poezj\u0105 uraczy\u0142a festiwalow\u0105 publiczno\u015b\u0107 sopranistka Aga Mikolaj, kt\u00f3ra z towarzyszeniem Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach pod dyrekcj\u0105 Alexandra Liebreicha wykona\u0142a w czwartek Altenberg Lieder op. 4 Albana Berga i Symfoni\u0119 liryczn\u0105 op. 18 Alexandra von Zemlinsky\u2019ego. Aga Mikolaj i Alexander Liebreich, fot. Bruno Fidrych 1. Wiede\u0144ska pie\u015b\u0144 symfoniczna i symfonia z […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-774","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/774","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=774"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/774\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":813,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/774\/revisions\/813"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=774"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}