{"id":711,"date":"2018-11-21T23:04:18","date_gmt":"2018-11-21T22:04:18","guid":{"rendered":"http:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/?page_id=711"},"modified":"2018-11-25T00:01:10","modified_gmt":"2018-11-24T23:01:10","slug":"wczesny-penderecki-pod-batuta-czterech-dyrygentow","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wczesny-penderecki-pod-batuta-czterech-dyrygentow\/","title":{"rendered":"Wczesny Penderecki pod batut\u0105 czterech dyrygent\u00f3w"},"content":{"rendered":"<p><\/p>\n<p class=\"p1\">Fani muzyki m\u0142odego Pendereckiego, szalonej awangardy, kt\u00f3r\u0105 wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 i erupcji nies\u0142ychanych pomys\u0142\u00f3w, mieli okazj\u0119 us\u0142ysze\u0107 jego utwory z lat 60. i 70. XX wieku w wykonaniu Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1.<\/p>\n<p class=\"p1\">Na pierwszy ogie\u0144 zabrzmia\u0142a <i>I Symfonia<\/i> (1973) nazwana przez samego jej tw\u00f3rc\u0119 \u201epo\u017cegnaniem z awangard\u0105\u201d, kt\u00f3rej wszystkie charakterystyczne a szokuj\u0105ce gesty dok\u0142adnie odmierzy\u0142 i \u015bwietnie wyegzekwowa\u0142 Alexander Liebreich, odchodz\u0105cy szef artystyczny NOSPR.<\/p>\n<p class=\"p1\">Z kolei Maciej Tworek zadyrygowa\u0142 <i>Emanacjami <\/i>z 1958 roku. Ten z kolei utw\u00f3r by\u0142 wst\u0119pem do awangardy Pendereckiego (prze\u0142omowy <i>Tren \u2013 ofiarom Hiroszimy<\/i> powsta\u0142 dwa lata p\u00f3\u017aniej), z drugiej strony ten w\u0142a\u015bnie utw\u00f3r by\u0142 dla kompozytora pr\u00f3b\u0105 uzyskania poprzez tradycyjne instrumentarium \u2013 podw\u00f3jny zesp\u00f3\u0142 smyczkowy \u2013 brzmie\u0144 dotychczas nieznanych. Maciej Tworek, kt\u00f3ry dog\u0142\u0119bnie pozna\u0142 ca\u0142\u0105 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Krzysztofa Pendereckiego, przez 16 ostatnich lat b\u0119d\u0105c jego asystentem w zakresie prac dyrygenckich, nie potraktowa\u0142 <i>Emanacji <\/i>jako o\u015bmiominutowego katalogu nietypowych d\u017awi\u0119k\u00f3w \u2013 zadba\u0142 o form\u0119, ukaza\u0142 logik\u0119 i sens tego utworu.<\/p>\n<p class=\"p1\">2.<\/p>\n<p class=\"p1\">Instrumenty smyczkowe odgrywaj\u0105 bardzo istotn\u0105 rol\u0119 w tw\u00f3rczo\u015bci Pendereckiego, zar\u00f3wno w repertuarze koncertowym, jak i w kameralistyce, w kt\u00f3rej ten tw\u00f3rca osi\u0105gn\u0105\u0142 doskona\u0142o\u015b\u0107. Komponowa\u0142 du\u017co na wiolonczel\u0119, ale wa\u017cniejsze s\u0105 chyba skrzypce. \u201eMam dobre ucho do smyczk\u00f3w. Dzieci\u0144stwo i m\u0142odo\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119ci\u0142em grze na skrzypcach. Komponowa\u0142em wirtuozowskie utwory na wz\u00f3r Paganiniego i Wieniawskiego, ale dopiero gdy zacz\u0105\u0142em gra\u0107 Bacha, zrozumia\u0142em, co to jest muzyka\u201d \u2013 powiedzia\u0142 w wywiadzie dla \u201eBeethoven Magazine\u201d nr 18.<\/p>\n<p class=\"p1\">W \u015brod\u0119 zabrzmia\u0142y dwa jego \u015bwietne utwory skrzypcowe: <i>Capriccio <\/i>z 1967 roku i<i> I Koncert skrzypcowy<\/i> z 1976. Kt\u00f3\u017c inny m\u00f3g\u0142 by\u0107 wykonawc\u0105 Capriccia, je\u015bli nie Patrycja Piekutowska, kt\u00f3ra komplet dzie\u0142 mistrza na skrzypce i fortepian gra\u0142a z Beat\u0105 Bili\u0144sk\u0105 kilkadziesi\u0105t razy, a <i>Capriccio<\/i> nagra\u0142a na p\u0142yt\u0119 (DUX). \u201eW tym utworze wirtuozeria doprowadzona do kszta\u0142tu karko\u0142omnego staje si\u0119 bli\u017csza walki ni\u017c zabawy, a rozmiar obsady orkiestrowej przenosi utw\u00f3r w stron\u0119 wagi ci\u0119\u017ckiej\u201d \u2013 podsumowa\u0142 prof. Mieczys\u0142aw Tomaszewski. Ju\u017c od pierwszych takt\u00f3w partia skrzypiec atakuje z niezwyk\u0142\u0105 dynamik\u0105, lewa r\u0119ka skacze po gryfie od najni\u017cszych do najwy\u017cszych pozycji w dwud\u017awi\u0119kowych przebiegach, a smyczek rykoszetuje i arpeggiuje prawie non stop. Siedzia\u0142am na prawym balkonie sali koncertowej Filharmonii Narodowej, tu\u017c nad estrad\u0105 i z pocz\u0105tku s\u0142abo dochodzi\u0142 do mnie d\u017awi\u0119k skrzypiec Patrycji Piekutowskiej, stopniowo jednak jej interpretacja nabiera\u0142a d\u017awi\u0119ku,<span class=\"Apple-converted-space\">\u00a0 <\/span>no\u015bnego brzmienia, a\u017c do \u015bwietnie zagranej kadencji. NOSPR by\u0142a bardzo dobrym partnerem, jej dialogi z solistk\u0105, wzajemne przejmowanie sobie fraz przebiega\u0142y bardzo naturalnie. Brawa dla dyryguj\u0105cego ca\u0142o\u015bci\u0105 Alexandra Humali, kt\u00f3ry zast\u0105pi\u0142 niemal w ostatniej chwili Jerzego Maksymiuka, kt\u00f3ry odwo\u0142a\u0142 wyst\u0119p z powodu choroby kr\u0119gos\u0142upa. Korzystaj\u0105c z tego, \u017ce koncert transmitowa\u0142a na \u017cywo radiowa \u201eDw\u00f3jka\u201d, Patrycja Piekutowska po wykonaniu <i>Capriccia <\/i>przekaza\u0142a pozdrowienia dla mistrza batuty, podzi\u0119kowa\u0142a te\u017c Alexandrowi Humali, kt\u00f3ry mia\u0142 tylko tydzie\u0144 na nauczenie si\u0119 utworu. To ten sam dyrygent, kt\u00f3ry wyr\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 niezwyk\u0142\u0105 pracowito\u015bci\u0105, opanowanie i \u2013 rzecz jasna \u2013 technik\u0105 dyrygenck\u0105 na Mi\u0119dzynarodowym Konkursie Muzycznym im. Karola Szymanowskiego w Katowicach, kiedy w trzecim etapie przysz\u0142o mu dyrygowa\u0107 kilkunastoma utworami granymi przez finalist\u00f3w.<\/p>\n<p class=\"p1\">3.<\/p>\n<p class=\"p1\"><i>I Koncert skrzypcowy<\/i>, \u201ewielki, wspania\u0142y dekadencko-romantyczny utw\u00f3r\u201d, jak powiedzia\u0142a o nim kiedy\u015b Joanna Wnuk-Nazarowa, zabrzmia\u0142 w w wykonaniu 24-letniego skrzypka z Singapuru Yu-Chien Tsenga, znanego ju\u017c publiczno\u015bci Wielkanocnego Festiwalu Ludwiga van Beethovena. Adresatem i pierwszym wykonawc\u0105 koncertu by\u0142 Isaac Stern, co daje poj\u0119cie o klasie i wyzwaniach, jakie ze sob\u0105 niesie. Tseng przedstawi\u0142 dojrza\u0142\u0105, zaanga\u017cowan\u0105 interpretacj\u0119, jego skrzypce wr\u0119cz spala\u0142y si\u0119 w r\u00f3\u017cnych odcieniach wokalizy, d\u017awi\u0119k czarowa\u0142 mi\u0119sisto\u015bci\u0105, ale te\u017c mi\u0119kkim i aksamitnym tonem. Je\u015bli jednak s\u0142uchanie I Koncertu sta\u0142o si\u0119 zaj\u0119ciem pasjonuj\u0105cym, to dzi\u0119ki dyryguj\u0105cemu ca\u0142o\u015bci\u0105 Lawrence\u2019owi Fosterowi (nowy dyrektor artystyczny NOSPR), kt\u00f3ry po mistrzowsku zarysowa\u0142 dramaturgi\u0119 utworu, podkre\u015blaj\u0105c jej szczytowe i zwrotne punkty, daj\u0105c muzyce wybrzmie\u0107, rozp\u0119dza\u0107 si\u0119 i zwalnia\u0107 tam, gdzie wymaga\u0142a tego logika muzycznej narracji. Mistrz.<\/p>\n<p class=\"p1\"><b>Anna S. D\u0119bowska<\/b><\/p>\n<p class=\"p1\"><i>\u015aroda, 21 listopada 2018 roku, godz. 19.30, Filharmonia Narodowa w Warszawie<\/i><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fani muzyki m\u0142odego Pendereckiego, szalonej awangardy, kt\u00f3r\u0105 wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 i erupcji nies\u0142ychanych pomys\u0142\u00f3w, mieli okazj\u0119 us\u0142ysze\u0107 jego utwory z lat 60. i 70. XX wieku w wykonaniu Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach. &nbsp; 1. Na pierwszy ogie\u0144 zabrzmia\u0142a I Symfonia (1973) nazwana przez samego jej tw\u00f3rc\u0119 \u201epo\u017cegnaniem z awangard\u0105\u201d, kt\u00f3rej wszystkie charakterystyczne a szokuj\u0105ce [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-711","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/711","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=711"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/711\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":722,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/711\/revisions\/722"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=711"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}