{"id":67,"date":"2016-03-25T10:33:52","date_gmt":"2016-03-25T09:33:52","guid":{"rendered":"http:\/\/dev.yoho.pl\/beethoven\/recenzje\/?page_id=67"},"modified":"2016-11-30T10:46:45","modified_gmt":"2016-11-30T09:46:45","slug":"pasja-pendereckiego","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/pasja-pendereckiego\/","title":{"rendered":"Pasja Pendereckiego"},"content":{"rendered":"

<\/del>Pi\u0119\u0107 lat temu, na zako\u0144czenie XV Wielkanocnego Festiwalu Ludwiga van Beethovena, zabrzmia\u0142y monumentalne d\u017awi\u0119ki Pasji wed\u0142ug \u015bw. \u0141ukasza Krzysztofa Pendereckiego \u2013 pi\u0119\u0107 lat min\u0119\u0142o, a zdawa\u0142oby si\u0119, ledwie chwila. By\u0142o to bowiem wykonanie przejmuj\u0105ce, kt\u00f3re pozostawi\u0142o w pami\u0119ci \u015blad niezatarty. Po pi\u0119ciu latach Pasj\u0119 mogli\u015bmy us\u0142ysze\u0107 raz jeszcze, na zako\u0144czenie jubileuszowego XX Festiwalu \u2013 w pi\u0119\u0107dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0119 prapremiery, powi\u0105zan\u0105 z 1050 rocznic\u0105 chrztu Polski.
\nKrzysztof Penderecki musia\u0142 si\u0119 zatem zmierzy\u0107 nie tylko z legendarnym wykonaniem Henryka Czy\u017ca, Stefanii Woytowicz, Andrzeja Hiolskiego, Bernarda \u0141adysza czy Leszka Herdegena, ale i z pot\u0119g\u0105 w\u0142asnej interpretacji sprzed kilku lat. Soli\u015bci stan\u0119li w szranki ze wspomnieniem kreacji Iwony Hossy, Thomasa Bauera, Tomasza Koniecznego i Krzysztofa Goszty\u0142y \u2013 spo\u015br\u00f3d nich tylko narrator znalaz\u0142 si\u0119 ponownie w obsadzie solist\u00f3w. Mierzy\u0107 si\u0119 z dzie\u0142em tak monumentalnym i maj\u0105cym tak szczeg\u00f3ln\u0105 tradycj\u0119 wykonawcz\u0105 nie jest zadaniem \u0142atwym, tym bardziej zatem nale\u017cy podnie\u015b\u0107 zas\u0142ugi Davida Pershalla i Nikolaya Didenko, kt\u00f3rzy z wielk\u0105 ekspresj\u0105 wykonali wymagaj\u0105ce partie m\u0119skie. Efektowne i niebywale trudne, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem technicznym, jak i emocjonalnym, partie lirycznego komentarza do historii ewangelicznej wykona\u0142a zjawiskowa Johanna Rusanen. Fi\u0144ska sopranistka potrafi\u0142a utrzyma\u0107 napi\u0119cie i czysto\u015b\u0107 barwy nawet w skrajnych rejestrach.
\nOrkiestra Symfoniczna Filharmonii Narodowej wykaza\u0142a si\u0119 wyczuleniem na barw\u0119 brzmienia, kt\u00f3ra stanowi kluczowy czynnik formotw\u00f3rczy, podniesiony przez kompozytora do rangi elementu pierwszoplanowego \u2013 obok tradycyjnych wsp\u00f3\u0142czynnik\u00f3w: melodii, rytmu i harmonii. Zw\u0142aszcza mroczna, obrazowa scena w Ogr\u00f3jcu pozwala\u0142a zrozumie\u0107 p\u00f3\u017aniejszy sukces kompozytora jako tw\u00f3rcy operowego. Fragment ten to istna scenografia namalowana d\u017awi\u0119kami, kt\u00f3ra, jak zauwa\u017ca prof. Mieczys\u0142aw Tomaszewski, przenosi s\u0142uchacza wprost w sam \u015brodek akcji ewangelicznej opowie\u015bci.
\nNajwa\u017cniejsz\u0105 rol\u0119 w Pasji Krzysztof Penderecki powierzy\u0142 ch\u00f3rom \u2013 centralnym punktem dzie\u0142a jest sekwencja Stabat Mater, wykonywana przez po\u0142\u0105czone ch\u00f3ry a capella. W pi\u0105tkowy wiecz\u00f3r na estradzie i balkonach Filharmonii Narodowej znalaz\u0142y si\u0119 po\u0142\u0105czone si\u0142y Ch\u00f3ru Filharmonii Narodowej, Ch\u00f3ru Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie oraz Warszawskiego Ch\u00f3ru Ch\u0142opi\u0119cego. Ch\u00f3r Filharmonii Narodowej stanowi jedyny zesp\u00f3\u0142, dla kt\u00f3rego Pasja \u0141ukaszowa jest elementem nie tylko bie\u017c\u0105cego repertuaru, ale i historii \u2013 wielu artyst\u00f3w ch\u00f3ru \u015bpiewa\u0142o r\u00f3wnie\u017c pi\u0119\u0107 lat temu; \u017cywa tradycja wykonawcza zapewni\u0142a sukces ca\u0142o\u015bci przedsi\u0119wzi\u0119cia, pozosta\u0142e zespo\u0142y wpasowa\u0142y si\u0119 dobrze w t\u0119 estetyk\u0119. Prawda, \u017ce warszawski Ch\u00f3r Ch\u0142opi\u0119cy \u015bpiewa\u0142 pi\u0119\u0107 lat temu, lecz mo\u017cna z du\u017c\u0105 doz\u0105 pewno\u015bci za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce pi\u0119\u0107 lat temu byli to inni ch\u0142opcy: pi\u0119\u0107 lat w tym wieku to epoka.
\nPi\u0119\u0107dziesi\u0105t lat temu dzie\u0142o wstrz\u0105sn\u0119\u0142o zar\u00f3wno awangard\u0105, jak i s\u0142uchaczami o tradycyjnej orientacji. Pi\u0119\u0107 lat temu by\u0142o jasne, \u017ce Pasja sta\u0142a si\u0119 dzie\u0142em klasycznym. \u015arodki niegdy\u015b awangardowe przez lata wesz\u0142y do obiegu powszechnego \u2013 to wa\u017cny trop, pozwalaj\u0105cy zrozumie\u0107 znaczenie tej muzyki dla historii sztuki d\u017awi\u0119k\u00f3w w wieku XX. Ale to nie \u015brodki, lecz ich zastosowanie stanowi\u0105 o trwa\u0142o\u015bci Pasji jako dzie\u0142a artystycznego o nieprzemijaj\u0105cej warto\u015bci. Krystalicznie przejrzysta partytura Pendereckiego domaga si\u0119 wykonania precyzyjnego w najdrobniejszym szczeg\u00f3le, ka\u017cdy d\u017awi\u0119k jest bowiem wa\u017cny, donios\u0142y. Uk\u0142ad tekstu i jego muzyczne opracowanie stanowi\u0105 teologiczny komentarz do Ewangelii, wyrastaj\u0105cy z tradycji barokowej. Taka jest w\u0142a\u015bnie Pasja wed\u0142ug \u015bw. \u0141ukasza, rozpi\u0119ta mi\u0119dzy tradycj\u0105 a wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci\u0105, pewno\u015bci\u0105 i zw\u0105tpieniem, wiar\u0105 i wo\u0142aniem o nawr\u00f3cenie, obrazem a refleksj\u0105, emocj\u0105 i zadum\u0105.
\nWielkopi\u0105tkowy wiecz\u00f3r 2016 roku zapadnie nam w pami\u0119\u0107 na d\u0142ugo. Pozostaje tylko \u017cyczy\u0107 sobie, by\u015bmy nie samymi tylko wspomnieniami \u017cyli przez kolejne lata, bo Pasja \u0141ukaszowa to dzie\u0142o, kt\u00f3re domaga si\u0119 sta\u0142ej obecno\u015bci.<\/p>\n

Krzysztof Komarnicki<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pi\u0119\u0107 lat temu, na zako\u0144czenie XV Wielkanocnego Festiwalu Ludwiga van Beethovena, zabrzmia\u0142y monumentalne d\u017awi\u0119ki Pasji wed\u0142ug \u015bw. \u0141ukasza Krzysztofa Pendereckiego \u2013 pi\u0119\u0107 lat min\u0119\u0142o, a zdawa\u0142oby si\u0119, ledwie chwila. By\u0142o to bowiem wykonanie przejmuj\u0105ce, kt\u00f3re pozostawi\u0142o w pami\u0119ci \u015blad niezatarty. Po pi\u0119ciu latach Pasj\u0119 mogli\u015bmy us\u0142ysze\u0107 raz jeszcze, na zako\u0144czenie jubileuszowego XX Festiwalu \u2013 w […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-67","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/67","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=67"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/67\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/67\/revisions\/69"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=67"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}