Nowy Jork<\/p>\n
Weill Hall<\/p>\n
26 pa\u017adziernika 2017<\/p>\n
Ludwig van Beethoven: Sonata fortepianowa nr 23 f-moll op. 57 \u201cAppassionata\u201d<\/p>\n
Karol Szymanowski: Mazurek op. 50 nr 3, Mazurek op. 50 nr 4, Wariacje b-moll op. 3<\/p>\n
Fryderyk Chopin: II Sonata fortepianowa b-moll op. 35<\/p>\n
Szymon Nehring (fortepian)<\/p>\n
<\/p>\n
M\u0142ody polski pianista Szymon Nehring w maju tego roku wygra\u0142 presti\u017cowy Konkurs Pianistyczny im. Artura Rubinsteina w Tel Awiwie, otrzymuj\u0105c I Nagrod\u0119 i Z\u0142oty Medal. Jego nowojorski debiut w Carnegie Hall (Weill Recital Hall) zosta\u0142 sfinansowany przez American Friends of the Arthur Rubinstein International Music Society. Mo\u017cliwe, \u017ce do\u015b\u0107 niezwyk\u0142a formu\u0142a recitalu, polegaj\u0105ca na ponadgodzinnym wyst\u0119pie bez przerwy, by\u0142a pomys\u0142em sponsora. Niezale\u017cnie od kr\u00f3tko\u015bci recitalu, Nehring zaprezentowa\u0142 wymagaj\u0105cy program obejmuj\u0105cy dwa filary repertuaru pianistycznego (sonaty Beethovena i Chopina) oraz rzadko wykonywane, przynajmniej na ameryka\u0144skich estradach, utwory Karola Szymanowskiego, kt\u00f3rego propagatorem by\u0142 kiedy\u015b patron konkursu w Tel Awiwie.<\/p>\n
W lecie tego roku mia\u0142em szcz\u0119\u015bcie s\u0142ucha\u0107 Nehringa w jego ojczystej Polsce, gdzie w ci\u0105gu kilku lat sta\u0142 si\u0119 ulubie\u0144cem nie tylko polskiej publiczno\u015bci i organizator\u00f3w koncert\u00f3w, ale tak\u017ce firm p\u0142ytowych. W\u0142a\u015bnie tutaj, obok recitali z podobnym repertuarem, wykonywanym na tradycyjnym fortepianie koncertowym i na instrumencie z epoki, pianista gra\u0142 tak\u017ce obydwa koncerty fortepianowe Chopina na fortepianie Erarda z 1849 roku: by\u0142em pod wra\u017ceniem tego jak \u0142atwo porusza\u0142 si\u0119 po tym trudnym dla wykonawcy zabytkowym instrumencie.<\/p>\n
Dla os\u00f3b, kt\u00f3re nigdy go nie s\u0142ysza\u0142y ani nie widzia\u0142y, Nehring jest osob\u0105 bardzo skromn\u0105 i w taki sam spos\u00f3b r\u00f3wnie\u017c gra. Jego wysoka postura i g\u0119ste w\u0142osy przypominaj\u0105 mi troch\u0119 m\u0142odego Van Cliburna, a \u0142atwo\u015b\u0107, z jak\u0105 gra na fortepianie tylko utwierdza mnie w tym przekonaniu. To szczeg\u00f3lny rodzaj wykonawstwa, w kt\u00f3rym wszelkie trudno\u015bci pianistyczne wydaj\u0105 si\u0119 nie istnie\u0107, a jakiekolwiek problemy rozwi\u0105zywane s\u0105 rzeczowo i wydawa\u0142oby si\u0119 bez wysi\u0142ku. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, panowanie Nehringa nad technik\u0105 jest zadziwiaj\u0105ce, co mo\u017cna by\u0142o stwierdzi\u0107 prawie od pierwszych nut jego recitalu.<\/p>\n
Rozpocz\u0105\u0142 sw\u00f3j program od jednego z najbardziej znanych dzie\u0142 Beethovena, Appassionaty, \u00a0i by\u0142em mile zaskoczony tym, \u017ce nie pod\u0105\u017cy\u0142 \u015bcie\u017ck\u0105 podejmowan\u0105 przez tak wielu m\u0142odych \u2013 i nie tak m\u0142odych \u2013 pianist\u00f3w. Jak ju\u017c wspomnia\u0142em w jednej z wcze\u015bniejszych recenzji, zbyt wielu pianist\u00f3w ignoruje to, \u017ce kompozytor podaje tylko jedno tempo na cz\u0119\u015b\u0107 utworu. Zawsze si\u0119 ciesz\u0119, gdy s\u0142ysz\u0119 muzyk\u00f3w pr\u00f3buj\u0105cych pokaza\u0107 przes\u0142anie utworu w tych w\u0142a\u015bnie ramach, bez chwiejno\u015bci rytmu czy tempa, bez przyspieszania przy forte i bez zwalniania przy ma\u0142ej dynamice lub, co gorsza, gdy kompozytor zwi\u0119ksza d\u0142ugo\u015b\u0107 nut. Nehring zr\u0119cznie unikn\u0105\u0142 tych nieprzyjemnych pu\u0142apek, nadaj\u0105c muzyce tak potrzebny element szlachetno\u015bci i wznios\u0142o\u015bci. Cho\u0107 dla s\u0142uchaczy przyzwyczajonych do nadmiaru agogiki w tym utworze, wersja kt\u00f3r\u0105 us\u0142yszeli\u015bmy mog\u0142a wydawa\u0107 si\u0119 za ma\u0142o ekscytuj\u0105ca, wcale mi to nie przeszkadza\u0142o. Jego interpretacja by\u0142a bardzo przemy\u015blana i wywa\u017cona, z dba\u0142o\u015bci\u0105 o detale i u\u017cycie peda\u0142u. R\u00f3wnie du\u017ce wra\u017cenie zrobi\u0142o na mnie ujmuj\u0105ce wykonanie cz\u0119\u015bci drugiej, Andante con moto, charakteryzuj\u0105ce si\u0119 intensywnym narastaniem wariacji. W ostatniej wariacji szybkie nuty przynajmniej jeden raz zosta\u0142y zagrane jako melodia, nie tylko jako figuracje. W finale szybkie szesnastki by\u0142y dobrze kontrolowane i dzi\u0119ki tej roztropnej kontroli, gdy nadesz\u0142o ko\u0144cowe Presto, mo\u017cna by\u0142o jeszcze zwi\u0119kszy\u0107 tempo. Cho\u0107 w wielu miejscach utworu fortepian mo\u017ce brzmie\u0107 szorstko z powodu kontrast\u00f3w dynamicznych, Nehringowi uda\u0142o si\u0119 wydoby\u0107 ca\u0142kiem mocny d\u017awi\u0119k bez szorstko\u015bci, prawie bez forsowania d\u017awi\u0119ku. Mo\u017cna doda\u0107, \u017ce niestety fortepianowi w sali brakowa\u0142o kusz\u0105cej barwy, kt\u00f3ra pomog\u0142aby arty\u015bcie.<\/p>\n
Kolejnym punktem programu by\u0142 wyb\u00f3r kompozycji Karola Szymanowskiego; my\u015bl\u0119, \u017ce by\u0142 to bardzo stosowny gest naszego m\u0142odego pianisty, by w\u0142\u0105czy\u0107 te utwory do recitalu, poniewa\u017c obydwa zosta\u0142y dedykowane Arturowi Rubinsteinowi, kt\u00f3ry w swoim czasie propagowa\u0142 muzyk\u0119 Szymanowskiego bardziej ni\u017c ktokolwiek inny.<\/p>\n
Szymon Nehring zaprezentowa\u0142 dwa mazurki i wirtuozowskie, romantyczne Wariacje b-moll. W mazurkach, subtelny i wra\u017cliwy Nehring uchwyci\u0142 szczeg\u00f3lny klimat muzyki inspirowanej folklorem g\u00f3rali i pi\u0119knem Tatr. Szczeg\u00f3lnie zapad\u0142 w pami\u0119\u0107 pocz\u0105tek pierwszego mazurka, w kt\u00f3rym us\u0142yszeli\u015bmy echo dalekich hal. Wariacje to wczesny i pianistycznie wymagaj\u0105cy utw\u00f3r napisany przez b\u0119d\u0105cego wtedy jeszcze studentem kompozytora. Mamy tutaj nie tylko pe\u0142ni\u0119 wirtuozerii, ale tak\u017ce mieszank\u0119 dominuj\u0105cych styl\u00f3w. Jest tutaj troch\u0119 wiede\u0144skiej elegancji, g\u0119sto\u015bci typowej dla Regera, harmonii Skriabina, i brahmsowskiej z\u0142o\u017cono\u015bci zbli\u017conej do Fugi z Wariacji Haendla, kt\u00f3re rzadko kojarzymy z p\u00f3\u017aniejszymi kompozycjami Karola Szymanowskiego. Interpretacja Nehringa by\u0142a pe\u0142na niuans\u00f3w, dobrze kontrolowana, przemy\u015blana i pianistycznie ol\u015bniewaj\u0105ca. O dziwo utw\u00f3r ten nie ma tego rodzaju blasku, kt\u00f3ry sprzyja \u201epopisywaniu si\u0119\u201d. W zamian za to pozwala piani\u015bcie rozprawi\u0107 si\u0119 z wszystkimi muzycznymi trudno\u015bciami bez widocznego wysi\u0142ku. Wykonanie to czyni z Nehringa potencjalnie znakomitego interpretatora du\u017cych zbior\u00f3w wariacji Brahmsa lub Regera.<\/p>\n
Nast\u0119pnie us\u0142yszeli\u015bmy Sonat\u0119 b-moll Chopina, znan\u0105 jako Marsz \u017ca\u0142obny. Przynajmniej w Polsce, Szymon Nehring zdoby\u0142 rozg\u0142os na Mi\u0119dzynarodowym Konkursie Chopinowskim w 2015 roku, jako jedyny polski pianista, kt\u00f3ry dotar\u0142 do fina\u0142\u00f3w. Logiczne by\u0142o zatem w\u0142\u0105czenie Chopina do recitalu. Poniewa\u017c ju\u017c po raz trzeci us\u0142ysza\u0142em jego interpretacj\u0119 \u2013 wcze\u015bniejsze dwa razy na festiwalach muzycznych w Polsce zesz\u0142ego lata \u2013 mniej wi\u0119cej wiedzia\u0142em, czego mog\u0119 si\u0119 spodziewa\u0107. My recenzenci, albo co gorsza krytycy, czasami mamy swoje ulubione zastrze\u017cenia dotycz\u0105ce wykona\u0144 niekt\u00f3rych utwor\u00f3w. W sonacie tej, niezale\u017cnie od ilo\u015bci zmian nastroju, zawsze oczekuj\u0119 tego samego rodzaju jedno\u015bci muzycznego rytmu, kt\u00f3ra zrobi\u0142a na mnie takie wra\u017cenie w Appassionacie Nehringa. Najwyra\u017aniej pianista nasz postrzega ten utw\u00f3r poprzez pryzmat dramatycznych zmian tempa, szczeg\u00f3lnie w dw\u00f3ch pierwszych cz\u0119\u015bciach. Oczywi\u015bcie spraw\u0105 otwart\u0105 pozostaje to, czy chopinowskie oznaczenie \u201csostenuto\u201d (pow\u015bci\u0105gliwie) przed drugim tematem pierwszej cz\u0119\u015bci \u2013 kt\u00f3re nie oznacza nowego tempa! \u2013 oraz wolniejsze nuty oznaczaj\u0105 dramatyczn\u0105 zmian\u0119 tempa czy drobn\u0105 korekt\u0119 rytmu. Tutaj dobrze oddane zosta\u0142y retoryczne pauzy, kt\u00f3re oddzielaj\u0105 motywiczne progresje rozwini\u0119cia w tej cz\u0119\u015bci utworu. Wida\u0107 tu by\u0142o chyba najbardziej dramatyczne, teatralne momenty, nie tylko w sonacie, kt\u00f3ra moim zdaniem najbardziej wybiega w przysz\u0142o\u015b\u0107 ze wszystkich dzie\u0142 Chopina. Mniej przekonuj\u0105ce by\u0142y p\u00f3\u017aniejsze przyspieszenia tempa; tak niewielu muzyk\u00f3w zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce aby zbudowa\u0107 napi\u0119cie lub poczucie zagro\u017cenia, bardziej skuteczne jest wstrzymanie tempa, a\u00a0 nie jego przyspieszenie. Nie mam tu na my\u015bli tylko m\u0142odych muzyk\u00f3w. W ostatnich latach wykonawcy tego utworu staj\u0105 przed dylematem dotycz\u0105cym powt\u00f3rzenia czterech pierwszych takt\u00f3w, oznaczonych Grave, otwieraj\u0105cych Sonat\u0119. Opinie s\u0105 podzielone, nawet w\u015br\u00f3d znanych interpretator\u00f3w; niekt\u00f3rzy s\u0105 za, inni ostro si\u0119 sprzeciwiaj\u0105. Najwyra\u017aniej Nehring nie opowiedzia\u0142 si\u0119 za \u017cadn\u0105 z nich i tym razem postanowi\u0142 w og\u00f3le nie powtarza\u0107 ekspozycji.<\/p>\n
Scherzo zosta\u0142o wykonane bezb\u0142\u0119dnie, w spos\u00f3b godny podziwu, bez wi\u0119kszego wysi\u0142ku, cho\u0107 w cz\u0119\u015bci \u015brodkowej, tak jak w kantylenie cz\u0119\u015bci pierwszej, brakowa\u0142o troch\u0119 wi\u0119kszej \u015bpiewno\u015bci. Jestem pewien, \u017ce z czasem Szymon Nehring jej nabierze.<\/p>\n
Z Marszu \u017ca\u0142obnego bi\u0142 spok\u00f3j i szlachetno\u015b\u0107, pianista \u0142adnie prowadzi\u0142 melodi\u0119 w cz\u0119\u015bci \u015brodkowej i stworzy\u0142 wspania\u0142y nastr\u00f3j. Trudno by\u0142o sobie wyobrazi\u0107 lepsz\u0105 kontrol\u0119 w Finale Presto, najbardziej enigmatycznych, wizjonerskich i fascynuj\u0105cych czterech stronach pianissimo, granych w podw\u00f3jnych oktawach, w ca\u0142ej tw\u00f3rczo\u015bci Chopina. By\u0142o to jedno z trzech wykona\u0144 Sonaty b-moll Chopina, kt\u00f3re przysz\u0142o mi us\u0142ysze\u0107 podczas trzech kolejnych wieczor\u00f3w w Carnegie Hall. Moimi wnioskami podziel\u0119 si\u0119 w kolejnej recenzji.<\/p>\n
Na bis, Nehring przyku\u0142 uwag\u0119 dwoma wymagaj\u0105cymi Etudes-Tableaux z op. 39 Siergieja Rachmaninowa (nr 3 fis-moll, nr 9 D-dur). I tym razem mieli\u015bmy do czynienia z naturaln\u0105 wirtuozeri\u0105 i polotem.<\/p>\n
Laureatami Mi\u0119dzynarodowego Mistrzowskiego Konkursu Pianistycznego im. Artura Rubinsteina s\u0105 tacy piani\u015bci jak Emanuel Ax, Gerhard Oppitz, Jeffrey Kahane, Igor Levit, Roman Rabinovich i Daniil Trifonov, kt\u00f3ry zaledwie dwa dni p\u00f3\u017aniej wyst\u0105pi\u0142 w Carnegie Hall w ramach cyklu siedmiu koncert\u00f3w pod nazw\u0105 \u201ePespektywy\u201d. Wszyscy zwyci\u0119zcy Konkursu im. Rubinsteina byli znakomitymi pianistami, staj\u0105c si\u0119 p\u00f3\u017aniej czo\u0142owymi muzykami. \u017bywi\u0119 g\u0142\u0119bok\u0105 nadziej\u0119, \u017ce Szymon Nehring wkr\u00f3tce do\u0142\u0105czy do tego znakomitego panteonu. S\u0105dz\u0105c z jego recitalu mamy wszelkie prawo wierzy\u0107, \u017ce wkr\u00f3tce ta nadzieja si\u0119 spe\u0142ni.<\/p>\n
Roman Markowicz<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nowy Jork Weill Hall 26 pa\u017adziernika 2017 Ludwig van Beethoven: Sonata fortepianowa nr 23 f-moll op. 57 \u201cAppassionata\u201d Karol Szymanowski: Mazurek op. 50 nr 3, Mazurek op. 50 nr 4, Wariacje b-moll op. 3 Fryderyk Chopin: II Sonata fortepianowa b-moll op. 35 Szymon Nehring (fortepian) M\u0142ody polski pianista Szymon Nehring w maju tego roku […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-571","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/571","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=571"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/571\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":574,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/571\/revisions\/574"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=571"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}