W programie dobiegaj\u0105cego ko\u0144ca Wielkanocnego Festiwalu nast\u0105pi\u0142 w czwartek interesuj\u0105cy zwrot: wyst\u0105pi\u0142a Elena Bashkirova, wybitna pianistka, nosz\u0105ca nazwisko jednej z wa\u017cniejszych postaci rosyjskiej szko\u0142y pianistycznej, Dmitri Bashkirova, ojca artystki. Spodziewa\u0142am si\u0119 ol\u015bniewaj\u0105cej pianistyki, tymczasem us\u0142ysza\u0142am pianistk\u0119, kt\u00f3rej styl ukszta\u0142towa\u0142a kameralistyka. By\u0142o to na sw\u00f3j spos\u00f3b niezwyk\u0142e do\u015bwiadczenie, poniewa\u017c rzadko mo\u017cna dzi\u015b us\u0142ysze\u0107 w wielki salach koncertowych tak\u0105 subteln\u0105 gr\u0119 p\u00f3\u0142cieni. Zwykle piani\u015bci pr\u00f3buj\u0105 przyku\u0107 uwag\u0119 s\u0142uchacza wirtuozowskimi popisami, nawa\u0142nic\u0105 d\u017awi\u0119k\u00f3w forte fortissimo. Bashkirova potrafi\u0142a zaintrygowa\u0107 czym\u015b wprost przeciwnym: r\u00f3\u017cnymi odcieniami piana i ciszy.<\/p>\n
Ale ta pianistka uprawia kameralistyk\u0119 od kilkudziesi\u0119ciu lat. Jej partnerem by\u0142 kiedy\u015b znakomity skrzypek Gidon Kremer, prywatnie pierwszy m\u0105\u017c pianistki. W 1998 roku Bashkirova powo\u0142a\u0142a do \u017cycia Mi\u0119dzynarodowy Festiwal Muzyki Kameralnej w Jerozolimie, kt\u00f3rego zosta\u0142a dyrektor artystyczn\u0105, koncertuje z w\u0142asnym trio, w kt\u00f3rego sk\u0142ad wchodz\u0105 Michael Barenboim (skrzypce) i Julian Steckel (wiolonczela), jest obecna na najwa\u017cniejszych festiwalach, w tym w Lucernie i Verbier.<\/p>\n
W Filharmonii Narodowej wykona\u0142a III Koncert fortepianowy c-moll<\/i> op. 37 Ludwiga van Beethovena \u2013 ona, kameralistka z krwi i ko\u015bci wyst\u0105pi\u0142a z wielk\u0105 orkiestr\u0105 symfoniczn\u0105 w pe\u0142nym sk\u0142adzie, z Narodow\u0105 Orkiestr\u0105 Symfoniczn\u0105 Polskiego Radia w Katowicach pod dyrekcj\u0105 Lawrence\u2019a Fostera. I sta\u0142o si\u0119 co\u015b niezwyk\u0142ego \u2013 estetyka jej gry, kt\u00f3ra w\u0142a\u015bciwie rzadko dociera\u0142a do dynamiki forte, nada\u0142a ton ca\u0142emu wykonaniu \u2013 orkiestra si\u0119 wycofa\u0142a, stara\u0142a si\u0119 p\u00f3j\u015b\u0107 za stylem gry pianistki, dostosowa\u0107 si\u0119 do niej barw\u0105 i dynamik\u0105, \u201eodchudzi\u0107\u201d brzmienie. Wspaniale! To rzadko si\u0119 zdarza w naszym pi\u0119knym kraju \u2013 mocne przy\u0142o\u017cenie d\u017awi\u0119ku wydaje si\u0119 cech\u0105 charakterystyczn\u0105 wi\u0119kszo\u015bci polskich orkiestr.<\/p>\n
Fortepiany w czasach Beethovena nie mia\u0142y wcale du\u017cego wolumenu, a wi\u0119c zabieg pianistki, polegaj\u0105cy na \u201ekameralizowaniu\u201d d\u017awi\u0119ku by\u0142 jak najbardziej na miejscu, cho\u0107 przyznaj\u0119, \u017ce brakowa\u0142o mi czasem wi\u0119kszego wolumenu, iskry, nerwu, dramatycznego napi\u0119cia, a tak\u017ce wi\u0119kszych kontrast\u00f3w, na kt\u00f3rych opiera si\u0119 forma tego koncertu, oscyluj\u0105cego p\u0142ynnie mi\u0119dzy jasnym trybem durowym i ciemniejszym, mollowym. To przecie\u017c tworzy \u00f3w romantyczny z ducha urok III Koncertu<\/i> Beethovena. Dlatego najciekawiej w interpretacji Bashkirovej zabrzmia\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 II \u2013 Largo<\/i>. Jak pisze Maciej Negrey, w tej cz\u0119\u015bci Beethoven wychodzi poza zwyk\u0142\u0105 Mozartowsk\u0105 romanz\u0119<\/i>. Bashkirova zagra\u0142a t\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 bardzo intymnie, jakby daj\u0105c nam do zrozumienia, \u017ce Beethoven przeczuwa\u0142 nadej\u015bcie romantyzmu i tkliwych ton\u00f3w Chopinowskich larghett<\/i>. W III cz\u0119\u015bci (Rondo: Allegro \u2013 Presto<\/i>) pianistce zabra\u0142o bieg\u0142o\u015bci i g\u0142\u0119biej osadzonego tonu, natomiast w I cz\u0119\u015bci (Allegro con brio<\/i>) \u015bwietnie zabrzmia\u0142a w jej wykonaniu kadencja, w kt\u00f3rej potrafi\u0142a r\u00f3\u017cnicowa\u0107, wr\u0119cz indywidualizowa\u0107 poszczeg\u00f3lne g\u0142osy w polifonicznej strukturze.<\/p>\n
Na bis bardzo nastrojowo zagra\u0142a Des Abends<\/i> z Fantasiestuecke <\/i>op. 12 Roberta Schumanna. Je\u015bli warto na Festiwalu Beethovenowskim powtarza\u0107 co roku te same kanoniczne dzie\u0142a patrona, to w\u0142a\u015bnie dla takich nieoczywistych interpretacji.<\/p>\n
Pod dyrekcj\u0105 Lawrence\u2019a Fostera zabrzmia\u0142y te\u017c dwa rzadko grane u nas utwory, oba inspirowane malarstwem dw\u00f3ch wielkich przedstawicieli malarstwa na granicy p\u00f3\u017anego gotyku i renesansu: Piero della Francesca i Matthiasa Gr\u00fcnewalda. Do pierwszego z malarzy nawi\u0105za\u0142 w 1955 roku czeski kompozytor Bohuslav Martin\u016f, pisz\u0105c The Frescoes of Piero della Francesca.<\/i> Podkre\u015bla\u0142 przy tym, \u017ce jego muzyka nie jest opisem fresk\u00f3w, lecz oddaje wra\u017cenie, jakie wywar\u0142 na nim cykl Legenda o \u015bw. Krzy\u017cu<\/i>, kt\u00f3ry ujrza\u0142 w bazylice \u015bw. Franciszka w Arezzo. Przypomnijmy, \u017ce podobnie wielkie wra\u017cenie Piero della Francesca wywar\u0142 na poecie Zbigniewie Herbercie, kt\u00f3ry po\u015bwi\u0119ci\u0142 malarzowi sw\u00f3j esej umieszczony w zbiorze Barbarzy\u0144ca w ogrodzie<\/i>. Najbardziej niezwyk\u0142a jest pierwsza cz\u0119\u015b\u0107 kompozycji Martin\u016f, b\u0119d\u0105ca jakby w opozycji do stylu Piero della Francesca: do\u015b\u0107 monumentalnego i operuj\u0105cego du\u017cymi p\u0142aszczyznami. Tymczasem u Martin\u016f muzyka przep\u0142ywa, wr\u0119cz mknie jak w wartkim, migocz\u0105cym w s\u0142o\u0144cu strumieniu, co uda\u0142o si\u0119 dobrze pokaza\u0107 orkiestrze NOSPR.<\/p>\n
Mniej intryguj\u0105cym utworem wyda\u0142a mi si\u0119 symfonia Mateusz malarz <\/i>Paula Hindemitha (1934), w kt\u00f3rej tradycja mistrz\u00f3w niemieckiego baroku zosta\u0142a zespolona z \u017cywio\u0142em symfonicznym. Wykonanie NOSPR pod dyrekcj\u0105 Fostera da\u0142o s\u0142uchaczowi komfort rozkoszowania si\u0119 muzyk\u0105, mimo skomplikowanej struktury tego polifonicznego dzie\u0142a.<\/p>\n
Anna S. D\u0119bowska<\/strong><\/p>\n Czwartek, 13 kwietnia, godz. 19.30, Filharmonia Narodowa<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W programie dobiegaj\u0105cego ko\u0144ca Wielkanocnego Festiwalu nast\u0105pi\u0142 w czwartek interesuj\u0105cy zwrot: wyst\u0105pi\u0142a Elena Bashkirova, wybitna pianistka, nosz\u0105ca nazwisko jednej z wa\u017cniejszych postaci rosyjskiej szko\u0142y pianistycznej, Dmitri Bashkirova, ojca artystki. Spodziewa\u0142am si\u0119 ol\u015bniewaj\u0105cej pianistyki, tymczasem us\u0142ysza\u0142am pianistk\u0119, kt\u00f3rej styl ukszta\u0142towa\u0142a kameralistyka. By\u0142o to na sw\u00f3j spos\u00f3b niezwyk\u0142e do\u015bwiadczenie, poniewa\u017c rzadko mo\u017cna dzi\u015b us\u0142ysze\u0107 w wielki salach […]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-520","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/520","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=520"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/520\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":521,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/520\/revisions\/521"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=520"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}