Duch g\u00f3r <\/i>Louisa Spohra to wspania\u0142a opera. Nie by\u0142a wystawiana od roku 1837 \u2013 teraz, po 172 latach, zosta\u0142a wykonana w Warszawie. Jest w tej operze inwencja melodyczna, pi\u0119kne efekty ilustracyjne, liryzm i dramaturgia. Jest nawet polonez, co prawda w wersji niemiecko-\u015bl\u0105skiej, do\u015b\u0107 odleg\u0142ej o naszym wyobra\u017ceniu o tym ta\u0144cu. Spohr u\u017cywa motyw\u00f3w przypominaj\u0105cych zgrabnie i dyskretnie, rozsiewa po partyturze aluzje do uwertury, nadaj\u0105c dzie\u0142u wyj\u0105tkow\u0105 sp\u00f3jno\u015b\u0107. Akcja dzieje si\u0119 bardzo szybko, zar\u00f3wno dzi\u0119ki zaletom libretta jak i rezygnacji z budowy numerowej. Kompozytor zgrabnie przechodzi od ariosa do recytatywu, od recytatywu do ensemble\u2019u. Paradoksalnie, te bardzo nowoczesne cechy przyczyni\u0142y si\u0119 z pewno\u015bci\u0105 \u2013 obok ogromu trudno\u015bci, jakie dzie\u0142o stawia przed solistami \u2013 do zapomnienia tej opery. Praktycznie nie ma tu arii, jedynie tr\u00f3jk\u0105t g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w ma tego rodzaju fragmenty do za\u015bpiewania (Alma <\/i>\u2013 w tej roli rewelacyjna Susanne Bernhard, kt\u00f3ra przygotowa\u0142a swoja parti\u0119 nienagannie pod wzgl\u0119dem muzycznym, Oskar <\/i>\u2013 Dan Karlstr\u00f6m, traktuj\u0105cy rytm muzyczny z du\u017c\u0105 dezynwoltur\u0105, oraz Berggeist <\/i>\u2013 \u015bwietny Eduard Tsunga). Aria Almy z koncertuj\u0105c\u0105 waltorni\u0105 i klarnetem z pierwszego aktu by\u0142a jednym z najwspanialszych moment\u00f3w wieczoru.
\nInne postacie obdarzone zosta\u0142y partiami zakrojonymi rewelacyjnie pod wzgl\u0119dem muzycznym, ale by\u0107 mo\u017ce nie do\u015b\u0107 satysfakcjonuj\u0105cym solistycznego ducha. Ludmilla <\/i>\u2013 znakomita Agnieszka Piass \u2013 w pierwszym akcie wyst\u0119puje w zasadzie w roli przewodniczki ch\u00f3ru. W tych fragmentach artystka doskonale wtapia\u0142a si\u0119 w barw\u0119 zespo\u0142u, podobnie znakomicie wypad\u0142y wszystkie ensemble z jej udzia\u0142em. Troll <\/i>\u2013 Szabolcs Brickner \u2013 jest z pewno\u015bci\u0105 pierwowzorem postaci Wagnerowskiej, daje soli\u015bcie pole do popisu w roli charakterystycznej, ale do \u015bpiewania ma tylko ensemble, podobnie jak Domoslav <\/i>(Wojtek Gierlach). Wszystkie ensemble, r\u00f3wnie\u017c te z towarzyszeniem ch\u00f3r\u00f3w, maj\u0105 znakomite opracowanie muzyczne, s\u0142u\u017c\u0105ce podkre\u015bleniu akcji. Na przyk\u0142ad tercet z pierwszego aktu \u2013 Domoslav i jego c\u00f3rka, Alma, witaj\u0105 jej narzeczonego Oskara, ciesz\u0105c si\u0119, ze ju\u017c wkr\u00f3tce b\u0119d\u0105 rodzin\u0105. Intymno\u015b\u0107 tej sceny Spohr podkre\u015bli\u0142 eliminuj\u0105c akompaniament orkiestrowy \u2013 ten tercet jest a capella<\/i>!
\nLibretto zawiera wiele ciekawych rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 zapewni\u0107 dzie\u0142u sukces sceniczny. Same Karkonosze \u2013 zar\u00f3wno w \u015bwiecie nad- jak i podziemnym to raj dla wyobra\u017ani scenografa. Liczne duchy czterech \u017cywio\u0142\u00f3w, ta\u0144ce, ruch sceniczny i magicznie wyczarowana posta\u0107 Ludmilly (hologram?) \u2013 mo\u017cliwo\u015bci realizacyjne s\u0105 niesko\u0144czone. Sama historia jest bardzo prosta, zawi\u0105zana nieco na si\u0142\u0119, rozwija si\u0119 w spos\u00f3b daleki od logiki, wobec czego nie dziwi, \u017ce jej rozwi\u0105zaniem musi si\u0119 zaj\u0105\u0107 deus ex machina<\/i>, kt\u00f3ry jest o tyle niecodziennie wprowadzony, \u017ce pozostaje niewidoczny i nies\u0142yszalny tak dla publiczno\u015bci jak i dla wi\u0119kszo\u015bci postaci (poza Berggeistem). Wszystko, co robi\u0105 osoby dramatu prowadzi donik\u0105d, \u017cadne z zamierze\u0144 tak duch\u00f3w jak ludzi si\u0119 nie udaje. Ale je\u015bli si\u0119gn\u0105\u0107 poza sam\u0105 akcj\u0119, dostrzegamy buduj\u0105c\u0105 opowie\u015b\u0107 o wiernej mi\u0142o\u015bci.
\nWielka jest w tej operze rola ch\u00f3r\u00f3w i orkiestry. Dzisiejszy wiecz\u00f3r by\u0142 zatem niew\u0105tpliwym sukcesem po\u0142\u0105czonych si\u0142 Ch\u00f3ru Polskiego Radia w Krakowie oraz ch\u00f3ru Camerata Silesia. Brzmienie by\u0142o znakomite, precyzja i energia \u015bpiewak\u00f3w zast\u0119powa\u0142y akcj\u0119 sceniczn\u0105 bardzo skutecznie.
\nCa\u0142o\u015b\u0107 prowadzona by\u0142a pewn\u0105 r\u0119k\u0105 \u0141ukasza Borowicza, artysty nie boj\u0105cego si\u0119 zmierzy\u0107 z niestandardowym repertuarem. Polska Orkiestra Radiowa gra\u0142a z zaanga\u017cowaniem, kreuj\u0105c jedno z wa\u017cniejszych wydarze\u0144 tegorocznego Festiwalu.<\/p>\n
Krzysztof Komarnicki<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Duch g\u00f3r Louisa Spohra to wspania\u0142a opera. Nie by\u0142a wystawiana od roku 1837 \u2013 teraz, po 172 latach, zosta\u0142a wykonana w Warszawie. Jest w tej operze inwencja melodyczna, pi\u0119kne efekty ilustracyjne, liryzm i dramaturgia. Jest nawet polonez, co prawda w wersji niemiecko-\u015bl\u0105skiej, do\u015b\u0107 odleg\u0142ej o naszym wyobra\u017ceniu o tym ta\u0144cu. Spohr u\u017cywa motyw\u00f3w przypominaj\u0105cych zgrabnie […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-342","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/342","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=342"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/342\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":343,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/342\/revisions\/343"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=342"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}