Czasy Beethovena to \u015bwietno\u015b\u0107 orkiestry kameralnej. Klasycy nie tworzyli dla wielkich publiczno\u015bci, nie grano w przepastnych salach koncertowych (zorganizowany na dzisiejsz\u0105 mod\u0142\u0119 ruch koncertowy nasta\u0142, kiedy do g\u0142osu doszli ju\u017c romantycy). Prywatne wykonania, dla niedu\u017cego grona odbiorc\u00f3w, muzyka wci\u0105\u017c klarowna, o przejrzystych fakturach, intymno\u015b\u0107 odbioru i intymno\u015b\u0107 wykonania… Z pocz\u0105tkiem XX wieku owa sztuka wprowadzaj\u0105ca do wielkiej symfoniki straci\u0142a na zainteresowaniu \u2013 by odrodzi\u0107 si\u0119 z now\u0105 si\u0142\u0105. O tym, jak specyficzne i wielobarwne s\u0105 walory orkiestry smyczkowej przekona\u0142a nas w Filharmonii Narodowej Korean Chamber Orchestra, wiod\u0105cy zesp\u00f3\u0142 kameralny Korei Po\u0142udniowej. W roli solistki wyst\u0105pi\u0142a utytu\u0142owana skrzypaczka Ju-Young Baek.
\nOrkiestra przeprowadzi\u0142a nas przez czas klasycyzmu do XX-wiecznego neoklasycyzmu \u2013 tego zabarwionego modernami, o emocjach melancholijnych, a nawet tragicznych. Klasycznej jasno\u015bci i optymizmu niemal pr\u00f3\u017cno szuka\u0107 w Uwerturze c-moll (1811) Franza Schuberta, kt\u00f3ra otworzy\u0142a koncert. S\u0142ycha\u0107, \u017ce czternastoletni wtedy kompozytor pozostawa\u0142 pod wp\u0142ywem innego Wiede\u0144czyka \u2013 Beethovena, i jego zabarwionym ju\u017c ciemno\u015bci\u0105, wyj\u015bciem w now\u0105 epok\u0119 charakterem. Smyczki korea\u0144skiej orkiestry kluczy\u0142y wok\u00f3\u0142 tych melancholijnych szerokich p\u0142aszczyzn, bardzo sp\u00f3jnie, z delikatno\u015bci\u0105.
\nSzorstko\u015b\u0107 z dawk\u0105 dysonansowo\u015bci w klasycznych formach w swoim Preludium i scherzo op. 11 zakl\u0105\u0142 Dymitr Szostakowicz. Rosyjski kompozytor zaliczany jest do \u201emoderny zniewolonej\u201d \u2013 z racji opresji polityczno-ustrojowych w swym kraju. Orkiestra przeprowadzi\u0142a nas od powagi i dramatyzmu Adagio do motorycznej dysonuj\u0105cej energii Allegro, kt\u00f3ra stanie si\u0119 znakiem rozpoznawczym kompozytora. Taka muzyka z pewno\u015bci\u0105 sprawia zespo\u0142om k\u0142opot, koncertmistrz ma zabarwione apoteoz\u0105 soli, ale sprawni korea\u0144scy muzycy wyszli z tych zmaga\u0144 obronn\u0105 r\u0119k\u0105, z odpowiednim wyrazem przedstawiaj\u0105c nam nie\u0142atwy temperament tej sztuki.
\nPotem przywitali\u015bmy na scenie skrzypaczk\u0119 Ju-Young Baek, kt\u00f3ra zagra\u0142a nie cz\u0119sto na estradach s\u0142yszany Concerto funebre Karla Amadeusa Hartmanna. Bior\u0105c pod uwag\u0119 zdolno\u015b\u0107 pisania na orkiestr\u0119, muzykolodzy stawiaj\u0105 kompozytora w jednym rz\u0119dzie z Beethovenem i Brahmsem. Niemiecki tw\u00f3rca swe dzie\u0142o napisa\u0142 w 1939 roku i wyrazi\u0142 nim protest wobec zaj\u0119cia przez Hitlera cz\u0119\u015bci Czechos\u0142owacji. Wykorzysta\u0142 w utworze na przyk\u0142ad cytat XV-wiecznej pie\u015bni husyckiej Wy, kt\u00f3rzy jeste\u015bcie wojownikami Boga; przytaczali j\u0105 te\u017c tacy kompozytorzy, jak Bed\u0159ich Smetana czy Anton\u00edn Dvo\u0159\u00e1k. Korea\u0144ska skrzypaczka operuj\u0105ca d\u017awi\u0119kiem z kategorii tych anielskich, z ogromn\u0105 wra\u017cliwo\u015bci\u0105 odda\u0142a brzmienia oscyluj\u0105ce mi\u0119dzy delikatno\u015bciami jak z Hindemitha, energiami z Sch\u00f6nberga oraz przej\u0119ciem i \u017calem podobnym Koncertowi skrzypcowemu \u201ePami\u0119ci Anio\u0142a\u201d Berga. Smyczki \u2013 bardzo skupione, sp\u00f3jnie \u201eoddychaj\u0105ce\u201d, poszukuj\u0105ce jasno\u015bci, zawsze jednak trafia\u0142y ostatecznie w ton smutku i \u017ca\u0142oby, wieszcz\u0105c nieuchronno\u015b\u0107 fortuny, kt\u00f3rej gry jeste\u015bmy uczestnikami. Nie mo\u017cna by\u0142o wypu\u015bci\u0107 artystki bez bisu; uraczy\u0142a nas kapitaln\u0105 Ostatni\u0105 r\u00f3\u017c\u0105 lata Ernsta, miniatur\u0105 ujawniaj\u0105c\u0105 jej najwy\u017csze zdolno\u015bci wirtuozowskie.
\nPo napisaniu Kwartetu smyczkowego F-dur op. 18 nr 1 Beethoven mia\u0142 napisa\u0107: \u201eDopiero teraz wiem, jak nale\u017cy pisa\u0107 kwartety\u201d. Kompozytor jest dzi\u015b niedo\u015bcignionym wzorem tego gatunku. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce jego kwartety maj\u0105 zmys\u0142 symfoniczny. Opracowanie opusu 18 nr 1 na orkiestr\u0119 smyczkow\u0105 autorstwa Y.K. Lee przedstawi\u0142o nam owy potencja\u0142. Wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce muzycy chc\u0105 pokaza\u0107 Beethovena jako zwiastuna romantycznego afektu, tak szeroko oddychaj\u0105ce frazy i intensywno\u015b\u0107 brzmienia nam dali. Ciekawe spojrzenie. Interesuj\u0105co by\u0142o te\u017c w dw\u00f3ch bisach, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 przyjemnymi i nie pozbawionym poczucia humoru po\u017cegnaniem z polskimi s\u0142uchaczami.
\nMarta Januszkiewicz<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Czasy Beethovena to \u015bwietno\u015b\u0107 orkiestry kameralnej. Klasycy nie tworzyli dla wielkich publiczno\u015bci, nie grano w przepastnych salach koncertowych (zorganizowany na dzisiejsz\u0105 mod\u0142\u0119 ruch koncertowy nasta\u0142, kiedy do g\u0142osu doszli ju\u017c romantycy). Prywatne wykonania, dla niedu\u017cego grona odbiorc\u00f3w, muzyka wci\u0105\u017c klarowna, o przejrzystych fakturach, intymno\u015b\u0107 odbioru i intymno\u015b\u0107 wykonania… Z pocz\u0105tkiem XX wieku owa sztuka wprowadzaj\u0105ca […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-149","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/149","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=149"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/149\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":150,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/149\/revisions\/150"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=149"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}