{"id":1051,"date":"2022-09-03T15:00:40","date_gmt":"2022-09-03T13:00:40","guid":{"rendered":"http:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/?page_id=1051"},"modified":"2022-09-03T15:00:40","modified_gmt":"2022-09-03T13:00:40","slug":"juliusz-zarebski-w-interpretacji-piotra-salajczyka","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/juliusz-zarebski-w-interpretacji-piotra-salajczyka\/","title":{"rendered":"Juliusz Zar\u0119bski w interpretacji Piotra Sa\u0142ajczyka"},"content":{"rendered":"<p>1.<\/p>\n<p>Program IV Festiwalu romantycznych kompozycji &#8222;Elsner i jego nast\u0119pcy&#8221; skupia si\u0119 w tym roku na osobie kompozytora Ignacego Feliksa Dobrzy\u0144skiego. Dobrze si\u0119 jednak sta\u0142o, \u017ce otwieraj\u0105cy ten festiwal recital zosta\u0142 po\u015bwi\u0119cony wi\u0119kszemu mo\u017ce talentowi kompozytorskiemu, jaki wyda\u0142a Polska \u2013 Juliuszowi Zar\u0119bskiemu (1854-1885). Jego \u015bmia\u0142e, niekiedy wr\u0119cz brawurowo napisane utwory fortepianowe wykona\u0142 w Pa\u0142acu na Wyspie Piotr Sa\u0142ajczyk.<\/p>\n<p>2.<\/p>\n<p>To w\u0142a\u015bnie ten znakomity pianista jest jedn\u0105 z postaci, kt\u00f3ra w ostatnich latach przyczyni\u0142a si\u0119 do przypomnienia tw\u00f3rczo\u015bci Juliusza Zar\u0119bskiego, kompozytora zapomnianego na d\u0142ugie lata, cho\u0107 w ograniczonym wyborze grywanego przez takich pianist\u00f3w, jak Halina Czerny-Stefa\u0144ska, Ryszard Bakst, Karol Radziwinowicz i Wojciech \u015awita\u0142a. Prymat w tym wzgl\u0119dzie nale\u017cy si\u0119 oczywi\u015bcie Kwintetowi Warszawskiemu, kt\u00f3ry przed laty nagra\u0142 arcydzie\u0142o Zar\u0119bskiego &#8211; Kwintet fortepianowy g-moll op. 34, p\u00f3\u017aniej podchwycony na festiwalu Chopin i Jego Europa i utrwalony na DVD w porywaj\u0105cej interpretacji pod wodz\u0105 Marthy Argerich.<\/p>\n<p>Piotr Sa\u0142ajczyk podj\u0105\u0142 si\u0119 przypomnienia \u015bci\u015ble fortepianowej tw\u00f3rczo\u015bci Juliusza Zar\u0119bskiego, pianisty i kompozytora cenionego przez samego Franciszka Liszta. W 2017 r. ukaza\u0142 si\u0119 czterop\u0142ytowy album zawieraj\u0105cy komplet dzie\u0142 fortepianowych Juliusza Zar\u0119bskiego w nagraniu Sa\u0142ajczyka. Pianista ten, zwi\u0105zany z Akademi\u0105 Muzyczn\u0105 w Katowicach i Sommerakademie Salzburg, podj\u0105\u0142 si\u0119 te\u017c rejestracji dzie\u0142 wszystkich W\u0142adys\u0142awa \u017bele\u0144skiego oraz sonat fortepianowych Mieczys\u0142awa Weinberga.<\/p>\n<p>Repertuar ten ma w osobie Piotra Sa\u0142ajczyka znakomitego adwokata &#8211; to pianista dysponuj\u0105cy \u015bwietn\u0105 technik\u0105, kultur\u0105 d\u017awi\u0119ku i wra\u017cliwo\u015bci\u0105 na poetycki pierwiastek muzyki.<\/p>\n<p>Na Festiwalu romantycznych kompozycji artysta przedstawi\u0142 utwory Zar\u0119bskiego z nagranych przez siebie p\u0142yt: &#8222;R\u00f3\u017ce i ciernie. Pi\u0119\u0107 improwizacji&#8221; op. 13, &#8222;Grande polonaise&#8221; op. 6 i na bis &#8211; &#8222;Ko\u0142ysank\u0119&#8221; op. 22. Ponadto jeszcze niespodziank\u0119, o kt\u00f3rej za chwil\u0119.<\/p>\n<p>3.<\/p>\n<p>Zar\u0119bskim jako pianist\u0105 i kompozytorem zachwyca\u0142 si\u0119 Liszt, kt\u00f3ry widzia\u0142 w nim jednego ze swoich najlepszych uczni\u00f3w. Grywali razem na cztery r\u0119ce, Liszt pomaga\u0142 Zar\u0119bskiemu w kontaktach z wydawcami, kt\u00f3rzy drukowali liczne utwory Polaka. Bo chocia\u017c tw\u00f3rca rodem z \u017bytomierza, a wykszta\u0142cony solidnie w Wiedniu zmar\u0142 w wieku zaledwie 31 lat na gru\u017alic\u0119, pozostawi\u0142 po sobie liczne dzie\u0142a \u2013 kameralne i na fortepian solo.<\/p>\n<p>S\u0142uchaczy pi\u0105tkowego recitalu zachwyci\u0142 przede wszystkim cykl &#8222;R\u00f3\u017ce i ciernie&#8221; z pi\u0119cioma silnie skontrastowanymi cz\u0119\u015bciami wyros\u0142ymi z ducha improwizacji, co bardzo dobrze uchwyci\u0142 w swojej interpretacji Piotr Sa\u0142ajczyk. W utworach tych da\u0142o si\u0119 s\u0142ysze\u0107 delikatny wp\u0142yw Chopina, Schumanna i Liszta, jednak muzyczny j\u0119zyk Zar\u0119bskiego by\u0142 swoisty \u2013 elegancki, ale ju\u017c nie po salonowemu, lecz nowocze\u015bnie, na miar\u0119 du\u017cych sal koncertowych, o g\u0119stej, lecz ruchliwej fakturze, mocnej konstrukcji harmonicznej, emocjonalnie burzliwe, rozwichrzone. Utwory, kt\u00f3re wysz\u0142y spod pi\u00f3ra kompozytora-wirtuoza o bardzo \u017cywio\u0142owym temperamencie, zapowiadaj\u0105ce zarazem estetyk\u0119 impresjonistyczn\u0105. Kto wie, jak rozwin\u0119\u0142aby si\u0119 karier kompozytorska osiad\u0142ego w Brukseli Zar\u0119bskiego, gdyby nie jego przedwczesna \u015bmier\u0107.<\/p>\n<p>Przeczucie impresjonistycznych brzmie\u0144 pojawia si\u0119 tak\u017ce w jednym z bardziej znanych dzie\u0142 Zar\u0119bskiego, szeroko zakrojonym Wielkim polonezie Fis-dur op. 6, w kt\u00f3rym jednak wyra\u017anie zaznacza si\u0119 charakterystyczny rytm poloneza. Polonez ma kilka temat\u00f3w, jego konstrukcj\u0119 bardzo przejrzy\u015bcie pokaza\u0142 Piotr Sa\u0142ajczyk &#8211; pojawienie si\u0119 nowego, subtelnego tematu w tym rozbudowanym dziele kojarzy\u0107 si\u0119 mo\u017ce z wprowadzeniem tajemniczego epizodu w tonacji H-dur w &#8222;Polonezie-Fantazji&#8221; Fryderyka Chopina. Po Chopinie Zar\u0119bski &#8222;odziedziczy\u0142&#8221; sk\u0142onno\u015b\u0107 do licznych modulacji, cho\u0107 bez w\u0142a\u015bciwego Fryderykowi wdzi\u0119ku i czaru.<\/p>\n<p>Sk\u0142onno\u015b\u0107 do zaskakuj\u0105cych przej\u015b\u0107 i rozwi\u0105za\u0144 harmonicznych da\u0142a te\u017c o sobie zna\u0107 w nie opusowanym utworze &#8222;Grande fantaisie&#8221;, kt\u00f3ry nie znalaz\u0142 si\u0119 w nagraniach Sa\u0142ajczyka, jednak pianista ma ten utw\u00f3r w repertuarze. Umie uchwyci\u0107 spontanicznego ducha improwizacji, kt\u00f3ry zapisany jest w tek\u015bcie tego i innych utwor\u00f3w Zar\u0119bskiego.<\/p>\n<p>&#8222;Wielka fantazja&#8221; nigdy nie zosta\u0142a wydana drukiem, powody tego s\u0105 nieznane, gdy\u017c utw\u00f3r by\u0142 wykonywany publicznie za \u017cycia Zar\u0119bskiego, nieznany pozostaje rok napisania tego zaskakuj\u0105cego dzie\u0142a, odnalezionego dopiero niedawno przez prof. Ryszarda Daniela Golianka.<\/p>\n<p>Na bis Piotr Sa\u0142ajczyk z wyra\u017an\u0105 przyjemno\u015bci\u0105 wykona\u0142 wdzi\u0119czn\u0105 &#8222;Ko\u0142ysank\u0119&#8221; op. 22 Juliusza Zar\u0119bskiego.<\/p>\n<p><strong>Anna S. D\u0119bowska<\/strong><\/p>\n<p>Pi\u0105tek, 2 wrze\u015bnia, Pa\u0142ac na Wyspie, \u0141azienki Kr\u00f3lewskie w Warszawie<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1. Program IV Festiwalu romantycznych kompozycji &#8222;Elsner i jego nast\u0119pcy&#8221; skupia si\u0119 w tym roku na osobie kompozytora Ignacego Feliksa Dobrzy\u0144skiego. Dobrze si\u0119 jednak sta\u0142o, \u017ce otwieraj\u0105cy ten festiwal recital zosta\u0142 po\u015bwi\u0119cony wi\u0119kszemu mo\u017ce talentowi kompozytorskiemu, jaki wyda\u0142a Polska \u2013 Juliuszowi Zar\u0119bskiemu (1854-1885). Jego \u015bmia\u0142e, niekiedy wr\u0119cz brawurowo napisane utwory fortepianowe wykona\u0142 w Pa\u0142acu na [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1051","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1051","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1051"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1051\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1054,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1051\/revisions\/1054"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/recenzje\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1051"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}