Edvard Grieg (1843-1907)
\nWyb\u00f3r pie\u015bni<\/b><\/p>\n
Autor Peer Gynta i Koncertu fortepianowego a-moll, wypowiada\u0142 si\u0119 poprzez muzyk\u0119 wielu gatunk\u00f3w i charakter\u00f3w. Ale przede wszystkim by\u0142 tw\u00f3rc\u0105 lirycznym, lirykiem \u201ez urodzenia\u201d. W dzieje muzyki wpisa\u0142 si\u0119 poprzez miniatury fortepianowe i pie\u015bni. Skomponowa\u0142 ich oko\u0142o 140, inspirowany tekstami Heinego i Goethego \u2013 od nich, jako ucze\u0144 lipskiego konserwatorium zaczyna\u0142 \u2013 ale przede wszystkim wierszami poet\u00f3w P\u00f3\u0142nocy: Andersena, Bj\u01d2rnsena, Paulsena i Ibsena. Jedne z pie\u015bni posz\u0142y \u015bladem romantycznej pie\u015bni niemieckiej gatunku Lied, pozosta\u0142e powo\u0142a\u0142y do \u017cycia i utrwali\u0142y w pie\u015bni idiom liryczny P\u00f3\u0142nocy.
\nGrieg pisa\u0142 swe pie\u015bni jako wyraz okre\u015blonych uczu\u0107 zaadresowanych do okre\u015blonej osoby. \u201eNie s\u0105dz\u0119, bym mia\u0142 talent do pisania pie\u015bni wi\u0119kszy ni\u017c do innych rodzaj\u00f3w muzyki \u2013 powiedzia\u0142 kiedy\u015b nie bez kokieterii. Dlaczego wi\u0119c graj\u0105 one tak wielk\u0105 rol\u0119 w moim \u017cyciu? Po prostu dlatego, i\u017c zdarzy\u0142o mi si\u0119 kiedy\u015b okaza\u0107 swoj\u0105 inteligencj\u0119. By\u0142a ni\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107. Nigdy \u017cadna m\u0142oda dziewczyna nie mia\u0142a tak cudownego g\u0142osu i tak niezwyk\u0142ego talentu interpretacji. Ta osoba zosta\u0142a moj\u0105 \u017con\u0105. I jedyn\u0105 prawdziw\u0105 interpretatork\u0105 moich pie\u015bni.\u201d<\/p>\n
\u2219 Gruss (Pozdrowienie). Ulotna kartka z albumu, zainspirowana wierszem Heinego. Dynamizmem ekspresji uczu\u0107 i zaskakuj\u0105c\u0105 \u015bmia\u0142o\u015bci\u0105 harmonii dystansuj\u0105ca znan\u0105 pie\u015b\u0144 Mendelssohna skomponowan\u0105 do tych samych s\u0142\u00f3w.<\/p>\n
\u2219 Zur Rosenzeit (Czas r\u00f3\u017c). Zamy\u015blenie nad przemijaniem wyra\u017cone s\u0142owami Goethego, niesionymi przez melodi\u0119 pi\u0119kn\u0105 i prawdziw\u0105. Zdominowan\u0105 tonem nostalgicznym.<\/p>\n
\u2219 Ein Traum (Sen). Wiersz Friedricha Bodenstedta \u2013 o \u015bnie, kt\u00f3ry staje si\u0119 rzeczywisto\u015bci\u0105 i o rzeczywisto\u015bci, kt\u00f3ra wyrasta ponad \u00f3w sen \u2013 w interpretacji Griega zakwit\u0142 wokaln\u0105 eufori\u0105. Pie\u015b\u0144 osi\u0105gn\u0119\u0142a rozmiar i charakter pie\u015bni koncertowej, takiej na wielki dzwon.<\/p>\n
\u2219 En svane (\u0141ab\u0119d\u017a). Trzydzie\u015bci jeden takt\u00f3w dramatu in nuce, inspirowane symbolicznym lirykiem Henrika Ibsena. Apostrofa do \u0142ab\u0119dzia \u015bpiewaj\u0105cego sw\u0105 pie\u015b\u0144 ostatni\u0105. Klimat tristanowski. Pozorny spok\u00f3j melodii, jej wzburzenie, si\u0119ganie szczytu \u2013 i zamilkni\u0119cie.<\/p>\n
\u2219 Jeg elsker Dig (Ja kocham ci\u0119). Czterowiersz Christiana Andresena przyda\u0142 si\u0119 Griegowi dla wyrazu uczu\u0107 w\u0142asnych. Zosta\u0142y skierowane do Niny Hagerup, przysz\u0142ej \u017cony. D\u0105\u017cenie melodii ku momentowi kulminacji, ku s\u0142owom: Kocham ci\u0119 teraz i na wieki, sta\u0142o si\u0119 pie\u015bni tej jak gdyby jedynym celem. Robert Schumann by si\u0119 jej z pewno\u015bci\u0105 nie powstydzi\u0142.<\/p>\n
Mieczys\u0142aw Tomaszewski<\/b><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Edvard Grieg (1843-1907) Wyb\u00f3r pie\u015bni Autor Peer Gynta i Koncertu fortepianowego a-moll, wypowiada\u0142 si\u0119 poprzez muzyk\u0119 wielu gatunk\u00f3w i charakter\u00f3w. Ale przede wszystkim by\u0142 tw\u00f3rc\u0105 lirycznym, lirykiem \u201ez urodzenia\u201d. W dzieje muzyki wpisa\u0142 si\u0119 poprzez miniatury fortepianowe i pie\u015bni. Skomponowa\u0142 ich oko\u0142o 140, inspirowany tekstami Heinego i Goethego \u2013 od nich, jako ucze\u0144 lipskiego konserwatorium […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[],"class_list":["post-187","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-g"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=187"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":188,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187\/revisions\/188"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=187"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=187"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/beethoven.org.pl\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=187"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}